Video: Persoonlijke ervaring elektroshocktherapie

http://www.youtube.com/watch?v=oEZrAGdZ1i8&playnext=1&list=PL1DBCFF7907D781DD&index=8

[Code-issues: Filmpje staat hier] Ik ben wat nogal ingewikkelde artikelen aan het lezen. En helaas heeft een dag maar 24 uur. Ik heb dus nog wat meer tijd nodig om achtergronden na te zoeken voordat die online komen. Sowieso is het geen slecht idee het menselijk aspect van neurobiologie te bekijken, na de informatievloedgolf van de vorige posts. Daarom een filmpje van de iets-te-hippe ideeënconferentie TED.

Een chirurg verteld over zijn persoonlijke ervaring met electroconvulsieve therapie (ECT), het toedienen van stroomstoten aan het brein van een verdoofde patiënt. Ontdekt in de jaren dertig als een van de eerste effectieve therapieën tegen depressie. Vervolgens in impopulair geworden in de jaren ’70 ontstane slechte imago (Er is gespeculeerd over een kwalijke rol van de film One flew over a cuckoo’s nest hierin). Nu is de therapie populair, en vaak effectief, in de behandeling van patiënten die niet reageren op […] Lees verder

Licht werpen op geur

Naburige hersencellen in het geurcentrum van muizen reageren verschillend op dezelfde geuren. De onderzoekers konden dit ontdekken door individuele hersencellen te activeren met een lichtstraal. Een proef die tot voor kort zelfs voor wetenschappers als science fiction klonk.

Dit experiment is nu mogelijk dankzij een nieuw soort genetisch aangepaste muizen. Lichtgevoelige eiwitten in hun brein zorgen dat neurobiologen signalen exact kunnen volgen. Door dit toe te passen op het geurcentrum konden de muizen ‘het licht ruiken’. Met deze techniek zochten de onderzoeken vervolgens paartjes van hersencellen die signalen ontvingen van dezelfde geurreceptor in de neus. Toen de muizen getest werden met 42 echte geuren ‘vuurden’ ze even vaak, maar met compleet andere timing. De oorzaak en het belang van deze verschillen zijn nog onduidelijk. Het staat allemaal in de Nature Neuroscience van deze maand.

Laten we eerst kijken naar de coole techniek die er is gebruikt. Het lichtgevoelig eiwit […] Lees verder

Nieuw doelwit in de strijd tegen depressie

Depressie lijkt de laatste jaren een nationale obsessie. Een begrijpelijke interesse aangezien 16% van de bevolking in zijn/haar leven te maken krijgt met deze hersenziekte. Hoewel succesvolle therapie tegenwoordig mogelijk is, zijn er nog ontzettend veel vragen rond het ziekteproces. Deze maand werd bewijs gepubliceerd dat het MAPK communicatiesysteem een is verstoord in depressie. Dit nieuwe doelwit kan potentieel voor medicijnen gaan zorgen.

De ontdekking begon met de zoektocht naar genen die meer/minder actief zijn in depressieve patiënten dan in gezonde personen. Het doelweefsel was de hippocampus, het hersengebied dat je in staat stelt te leren, aangezien dit in depressie afwijkt. Bij 21 overleden patiënten en 18 gezonde controlelichamen werden twee gebieden (dentate gyrus + CA1) uit de hippocampus verwijderd. De activiteit van alle genen in dit weefsel werd onderzocht op een DNA-chip. Het gen MKP-1 bleek in beide gebieden meer dan twee maal zo actief te zijn als normaal. […] Lees verder

Boekrecensie: Delusions of Gender

Het nieuwe kabinet Rutte-I lijkt meer op een afspiegeling van een herendispuut dan een van de samenleving. Toen kritiek ontstond op het gebrek aan vrouwen gaf de kersverse premier aan gezocht te hebben, maar hij kon niet genoeg geschikte vrouwen vinden. Ook buiten de regering wil de Nederlandse gender gap zich maar niet sluiten. Het is allang geen taboe om ter verklaring te zeggen dat vrouwen- en mannenhersenen nu eenmaal verschillen. Psychologe Cordelia Fine bewijst in haar nieuwste boek Delusions of Gender dat het wetenschappelijke bewijs hiervoor flinterdun is.

Populaire boeken als Waarom mannen niet luisteren en vrouwen niet kunnen kaartlezen betwijfelen niet dat het mannen- en vrouwenbrein totaal verschillend zijn. Dit onderscheid zou biologisch en erfelijk zijn bepaald. Meestal wordt de man voorgesteld als een emotieloze, eenlettergrepige woorden brommende TomTom, terwijl de vrouw een zorgzame spraakwaterval is zonder ruimtelijk inzicht. Hieruit vloeit logisch voort dat beiden verschillende keuzes maken […] Lees verder

Wormen hebben een biologische klok

Van bacteriën tot in de mens bestaan er biologische ’klokken’ met een cyclus van circa 24 uur. Als mens bemerk je hun bestaan vooral als ze in de war zijn. Dit gebeurt bijvoorbeeld bij jetlag, maar ook slapeloosheid is een gevolg. De wetenschappelijke namen voor deze klokken zijn circadiaanse ritmes en ze worden gedreven door klokgenen met een cyclische expressie. Door synchronisatie met prikkels als licht en temperatuur, adapteren de genen en bijbehorende organismen zich aan milieurvariaties veroorzaakt door de draaiing van de aarde.

Onlangs werd in PLoS Biology overtuigend bewijs gepubliceerd dat de rondworm C. elegans, een veelgebruikt modeldier, ook een interne klok heeft.

Dit onderzoek begon met de zoektocht naar genen met ritmische variaties over 24 uur. Hiervoor werd een wormpopulatie met gelijke leeftijd getraind op een licht-donkerritme van 12 + 12 uur. Een tweede groep wormen werd in het donker grootgebracht in eenzelfde ritme variërend tussen 15 […] Lees verder