Mindfulness: hier en nu

De afgelopen jaren krijgt mindfulness steeds meer aandacht als behandeling bij psychisch leed. Hoog tijd het eens wetenschappelijke tegen het licht te houden en te kijken hoe en waarom het werkt en wat de valkuilen zijn.

Dit artikel verscheen eerder in druk in Vizier. Dit is het tijdschrift van de patiëntenvereniging ADF, voor mensen met een angst- of dwangstoornis en fobie.

‘De pijn op mijn borst wordt erger, ik krijg nu echt een hartaanval.’ ‘Waarom verpruts ik dit nou, ik ben niets waard.’ ‘Ik heb al tien keer gekeken en nu twijfel ik weer of alle ramen dicht zijn.’ Mensen met psychische klachten hebben zelden rust in hun hoofd. Negatieve, vervelende en schokkende gedachtes komen ongevraagd en veroorzaken vicieuze cirkels met steeds meer mentaal gekrakeel. Eigenlijk hebben we daar allemaal wel eens last van. Soms blijft de stressvolle gedachte aan een propvolle to-do lijst zich opdringen of lukt het […] Lees verder

Mindfulness (2)

Dit is een van de researchblogjes over mindfulness als behandeling bij psychische stoornissen. Als een experiment volg ik mijn leercurve terwijl ik bezig ben met mijn artikel (zie hier voor de uitgebreide uitleg).

Na mijn uitstapje in het Boeddhisme ben ik weer terug op aarde. Westerse psychologen gebruiken het concept mindfulness namelijk heel anders dan in de Boeddhistische traditie, zo leggen de schrijvers van dit artikel uit 2011 uit. In de jaren vijftig en zestig ontstond in het Westen interesse voor Zen, ook in de wetenschappelijke wereld. Aan het einde van de jaren zeventig was John Kabat-Zinn de eerste die mindfulness ging toepassen op patiënten (chronische pijn in zijn geval).

De paper heeft trouwens ook een heel beknopte definitie van mindfulness, de methode. In mijn vorige post verzuimde ik het een beetje een mooie definitie te noemen, dus hierbij:

“Paying attention in a particular way: on purpose, in present moment […] Lees verder

‘Het doel van de DSM-5 is niet om nog meer mensen ziek te verklaren.’

‘Stop het psychiatrisch imperialisme,’ kopte een essay in de Volkskrant afgelopen augustus. Volgens de auteur Peter Giessen beweegt de psychiatrie zijn tentakels steeds dieper de samenleving in door steeds meer gedrag – en daarmee mensen – psychisch ziek te verklaren. Hoofdschuldige acht hij de jongste herziening van de Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, oftewel DSM-5, die moet uitkomen in 2013.

Dit artikel verscheen eerder in druk in Vizier. Dit is het tijdschrift van de patiëntenvereniging ADF, voor mensen met een angst- of dwangstoornis en fobie.

Voor een boek dat zulke heftige reacties oproept, lijkt de DSM erg bescheiden. In het boek vind je lijstjes met symptomen die vaak gemeenschappelijk voorkomen bij psychische stoornissen. Wanneer een psycholoog bij een patiënt genoeg symptomen kan ‘aanvinken’ op een lijst krijgt deze de bijbehorende diagnose. Het resultaat daarvan is verstrekkend, het diagnostisch handboek definieert wat psychische gezondheid en ziekte is. […] Lees verder

De digitale sofa: therapie online

Het internet schept nieuwe mogelijkheden voor de behandelingen van angst en depressie. Voor patiënten betekent dit meer keuze, meer behandeld leed en minder barrières. Het is alleen niet vanzelfsprekend dat online therapie effectief en zonder gevaar is. Een overzicht hoe het internet de psychische zorg gaat veranderen.

Dit artikel verscheen eerder in vizier, het tijdschrift van de patiëntenvereniging voor angst- en dwangstoornissen en fobieën.

Ons leven speelt zich steeds meer af op het web. We regelen er onze bankzaken, doen inkopen en communiceren met vrienden. Er ontsnapt geen facet van ons leven aan het medium, zelfs de psychische gezondheid niet. Was het al langer mogelijk allerlei informatie en zelftests te vinden op het web, nu kun je zelfs online in therapie te gaan. Veel instellingen bieden complete zelfhulp- en therapieprogramma’s aan. Dat betekent niet langer in gesprek gaan met een therapeut, maar het volgen van digitale sessies wanneer jij […] Lees verder

Boekrecensie: Pil

Stel je voor, je bent twee jaar oud. Je ouders gaan voor het eerst een weekje weg zonder jou. Je vindt dat heel erg naar en je bent heel erg bang, want je moet bij je oma logeren en die vind je eng. Je hebt nu al heimwee naar je ouders, en ze zijn nog niet eens weg. Ze zeggen je gedag en door je tranen heen zie je ze wegrijden; je buik huilt. Je bent ten einde raad.
Dat gevoel als volwassene hebben , en dan jarenlang zonder ophouden, dat is voor mij depressie. [Pil, pag. 209-210]

Zo probeert cabaretier Mike Boddé, bekend van de Mike en Thomasshow, zijn depressie te vangen in zijn boek Pil. Veel schrijvers gingen hem voor. De Joods-Amerikaanse auteur William Styron beschreef het als ‘darkness visible’. Sylvia Plath schreef een op eigen ervaringen geïnspireerde roman, waarin de hoofdpersoon het gevoel […] Lees verder